ADA Universiteti
Azərbaycanın ən beynəlxalq və nüfuzlu universitetlərindən biri — tam ingilisdilli təhsil, qlobal liderlik və diplomatiya fokusu. Azərbaycanın ABŞ-dakı ilk səfiri Hafiz Paşayev tərəfindən təsis edilib. Diplomatik Akademiyadan doğub, indi diplomatiya, biznes, İT və mühəndislik üzrə qlobal liderlər hazırlayır.
Haqqında
ADA Universitetinin tarixi 2006-cı ildən başlayır. 6 mart 2006-cı il tarixində Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyinin nəzdində Azərbaycan Diplomatik Akademiyası (ADA) yaradılmışdır. Akademiyanı Azərbaycanın ABŞ-dakı ilk səfiri, XİN müavini Hafiz Paşayev təsis etmişdir. İlkin məqsəd gənc diplomatlar üçün sürətləndirilmiş müasir diplomatiya kursu hazırlamaq idi.
Akademiya qısamüddətli təlim proqramlarından inkişaf edərək 2009-cu ildə magistratura, 2011-ci ildə bakalavriat pillələrini açmışdır. 2012-ci ildə "Dədə Qorqud" parkı yaxınlığındakı müasir "Green and Smart" kampusa köçülmüşdür.
13 yanvar 2014-cü il tarixli Prezident Sərəncamı ilə XİN Diplomatik Akademiyasının və Azərbaycan Respublikasında İnformasiya Texnologiyaları Universitetinin (2013-də yaradılmış) əsasında "ADA" Universiteti yaradılmışdır. Beləliklə, universitet diplomatiya və informasiya texnologiyaları istiqamətlərini birləşdirmişdir.
Bu gün ADA diplomatiya, beynəlxalq münasibətlər, ictimai idarəetmə, biznes, kompüter elmləri, informasiya texnologiyaları və sistem mühəndisliyi üzrə tam ingilisdilli təhsil verir. Universitet liberal arts modelini tətbiq edir — tələbələr 3-cü ildən digər fakültələrin dərslərinə qatıla bilir.
ADA Universitet Senatı tərəfindən idarə olunur — bu, Amerika tipli akademik idarəetmə modelidir. Universitet dünyanın aparıcı universitetləri (Kolumbiya, Lund, Corc Vaşinqton və s.) ilə tələbə və akademik mübadilə proqramları həyata keçirir.
2022/2023-cü tədris ilindən tarixi Qazax Müəllimlər Seminariyasının yerində ADA-nın Qazax Mərkəzi fəaliyyətə başlamışdır.
Əlaqə
Əsas məlumatlar
- Tam adı
- ADA Universiteti
- Qısaltma
- ADA
- Növü
- Dövlət ali təhsil müəssisəsi (publik hüquqi şəxs, avtonom idarəetmə)
- Tabeçilik
- Təsis tarixi
- Təsisçi
- Şəhər
- Bakı
Tarixi adlar
- 6 mart 2006Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyinin nəzdində Azərbaycan Diplomatik Akademiyası (ADA) yaradılıb
- 14 avqust 2006Hafiz Paşayev XİN müaviniDiplomatik Akademiyanın rektoru təyin edilib
- 2009Magistratura pilləsi açılıb
- 2011Bakalavriat pilləsi açılıb
- 2012Yeni "Green and Smart" kampusa köçülüb
- 1 fevral 2013İnformasiya Texnologiyaları Universiteti yaradılıbPrezident Sərəncamı
- 2013Dövlət və İctimai Münasibətlər fakültəsinə ilk bakalavr qəbulu
- 13 yanvar 2014Prezident Sərəncamı ilə Diplomatik Akademiya + İT Universiteti birləşdirilərək "ADA" Universiteti yaradılıb
- 2022/2023Qazax Mərkəzi fəaliyyətə başlayıb
Əlavə məlumatlar
📊 İxtisaslar statistikası
| Qrup | İxtisas sayı |
|---|---|
| Cəmi (DİM 2024) | 25 |
Tədris pillələri
- Bakalavriat (2011-dən)
- Magistratura (2009-dan)
- Doktorantura
Qəbul xüsusiyyətləri
- DİM (III qrup) imtahanı və ya SAT imtahanı ilə qəbul
- İngilis dili biliyindən asılı olaraq təhsil müddəti 4–5 il
- Yüksək akademik göstəricili tələbələr üçün təqaüd proqramları
🏛 Fakültələr (Məktəblər)
- Dövlət və İctimai Münasibətlər fakültəsi (ilk qəbul 2013)
- Beynəlxalq Münasibətlər və Diplomatiya
- İctimai İdarəetmə
- İctimai Siyasət (magistratura)
- Biznes Məktəbi (İqtisadiyyat və İdarəetmə)
- Biznesin İdarəedilməsi (BBA)
- İqtisadiyyat
- Maliyyə, Marketinq
- Mühəndislik və Tətbiqi Elmlər fakültəsi
- Kompüter Elmləri
- İnformasiya Texnologiyaları
- Sistem Mühəndisliyi
- Təhsil Məktəbi (School of Education)
- Təhsil menecmenti
- Təlim və tədrisin təşkili metodikası
Liberal arts modeli
3-cü ildən etibarən tələbələrə digər fakültələrin dərslərində iştirak etmək imkanı verilir — Amerika tipli liberal arts yanaşması.
🏫 İnfrastruktur
"Green and Smart" Kampus (2012)
- Bakıda "Dədə Qorqud" parkı yaxınlığında müasir kampus
- Yaşıl və ağıllı texnologiyalar konsepsiyası
- Tələbə Mərkəzi
- Müasir kitabxana və laboratoriyalar
ADA məktəbi
Universitet nəzdində ümumtəhsil məktəbi (ADA School)
🏛 Qazax Mərkəzi (2022/2023)
Tarixi Qazax Müəllimlər Seminariyasının yerində yaradılmış filial-mərkəz — Azərbaycan ziyalılarının yetişdiyi məşhur təhsil ocağının "yenidən dirilişin simvolu".
👨💼 Təsisçi rektor haqqında
Dr. Hafiz Mir Cəlal oğlu Paşayev
| Doğum | 2 may 1941, Bakı |
| İxtisas | Diplomat və fizik (fizika-riyaziyyat elmləri doktoru) |
| Vəzifə | ADA Universitetinin təsisçi rektoru, Senatın sədri |
Elmi karyera
| İl | Mərhələ |
|---|---|
| 1963 | Azərbaycan Dövlət Universiteti (indiki BDU) — fizika fakültəsi |
| 1964–1967 | AMEA Fizika İnstitutu |
| 1971 | Moskva Kurçatov adına Atom Enerjisi İnstitutu aspiranturası |
| 1971–1992 | AMEA Fizika İnstitutu — elmi işçi, Metal fizikası laboratoriyasının müdiri |
| 1975–1976 | Kaliforniya Universiteti (İrvin) — tədqiqat |
| 1984 | Fizika elmləri doktoru dissertasiyası |
Diplomatik karyera
| İl | Mərhələ |
|---|---|
| 1992–2006 | Azərbaycanın ABŞ-dakı ilk səfiri (eyni zamanda Meksika və Kanada) — 13 il |
| 14 avqust 2006 | XİN müavini — Diplomatik Akademiyanın rektoru |
| 2006–2019 | Azərbaycan Respublikası Xarici İşlər Nazirinin müavini |
Elmi və ədəbi fəaliyyət
- 100-dən artıq elmi əsər, 2 monoqrafiya
- İctimai-siyasi mövzularda onlarla məqalə
- Caz musiqisi həvəskarı
Təltiflər
- "Şərəf" ordeni (2 may 2016)
- 2-ci dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni (9 iyul 2019)
- 1-ci dərəcəli "Vətənə xidmətə görə" ordeni (29 aprel 2021)
📌 Diqqət: Hafiz Paşayev nadir bir profilə malikdir — həm görkəmli fizik (akademik tədqiqatçı), həm də Azərbaycanın ABŞ-dakı ilk səfiri (diplomat) olub. ADA-nı təkcə təhsil ocağı deyil, qlobal perspektivli innovativ liderlər yetişdirən intellektual mərkəz kimi təsəvvür edib.
👥 İdarəetmə
ADA Senat modeli ilə idarə olunur — Amerika tipli akademik idarəetmə:
| Vəzifə | Ad |
|---|---|
| Rektor / Senatın Sədri | Dr. Hafiz Paşayev |
| Akademik İşlər üzrə Prorektor | Dr. Elkin Nurməmmədov |
- Universitet Senatı — əsas idarəetmə orqanı, akademik məsələlərin müzakirə forumu
- Qəyyumlar Şurası — hökumət və özəl sektorun nüfuzlu liderlərindən ibarət
🌍 Beynəlxalq əməkdaşlıq
Tərəfdaş universitetlər
- Kolumbiya Universiteti (ABŞ) — tələbə və akademik mübadilə
- Lund Universiteti (İsveç) — elmi layihələr və tədqiqat
- Corc Vaşinqton Universiteti (ABŞ)
- Dünyanın bir çox aparıcı universiteti
Mübadilə proqramları
- Tələbələr bir semestr xaricdə təhsil ala bilir
- Beynəlxalq təhsil proqramları və tələbə klubları
Fəxri doktorlar
- Anatoli Torkunov — MGIMO (MDBMİ) rektoru (2013)
- Abdullah Gül — Türkiyənin 11-ci Prezidenti
Tanınmış müəllimlər
- Dr. Hafiz Paşayev — təsisçi rektor, diplomat
- Vaqif Sadıqlı — beynəlxalq münasibətlər mütəxəssisi
- Yerli və xarici professorlar, akademiklər, diplomatlar
🎯 Rəqəmlərlə ADA
| Göstərici | Rəqəm |
|---|---|
| Yaş (Universitet) | 11 il (2014-dən) |
| Yaş (Akademiya) | 19 il (2006-dan) |
| İxtisas | 25 |
| Tədris dili | İngilis |
| Tədris pilləsi | 3 (Bakalavr, Magistr, Doktorantura) |
| Kampus | "Green and Smart" (2012) |
| Filial | Qazax Mərkəzi (2022/2023) |
| İdarəetmə | Senat + Qəyyumlar Şurası |
⭐ Maraqlı faktlar
- Azərbaycanın ən beynəlxalq universiteti — tam ingilisdilli, qlobal yönümlü
- Diplomatik Akademiyadan doğub — 2006-da XİN nəzdində diplomat hazırlığı üçün
- Səfir-fizik təsisçi — Hafiz Paşayev həm görkəmli fizik, həm Azərbaycanın ABŞ-dakı ilk səfiri
- İki universitetin birləşməsi — Diplomatik Akademiya + İT Universiteti (2014)
- "Green and Smart" kampus — yaşıl və ağıllı texnologiyalar konsepsiyası
- Liberal arts modeli — Amerika tipli, fakültələrarası dərs seçimi
- Senat idarəetməsi — qərb tipli akademik idarəetmə
- SAT ilə qəbul mümkün — beynəlxalq qəbul standartı
- Fəxri doktorlar — Abdullah Gül (Türkiyə prezidenti), Anatoli Torkunov (MGIMO)
- Kolumbiya, Lund əməkdaşlığı — dünya nüfuzlu universitetlərlə
- Qazax Mərkəzi (2022) — tarixi Müəllimlər Seminariyasının yerində
- Qəyyumlar Şurası — hökumət və özəl sektor liderləri
- Caz həvəskarı rektor — Hafiz Paşayev tələbələrlə birlikdə nahar edib, ünsiyyət qurur
- Diplomatik karyera körpüsü — məzunlar XİN, beynəlxalq təşkilatlar üçün hazırlanır
- ADA School — universitet nəzdində ümumtəhsil məktəbi