Azərbaycan Dövlət Rəssamlıq Akademiyası
Azərbaycanda bütün təsviri sənət növləri üzrə professional kadrlar hazırlayan yeganə ali təhsil müəssisəsi — rəngkarlıq, heykəltəraşlıq, qrafika, dizayn, memarlıq və dekorativ sənət. Heydər Əliyevin Fərmanı ilə 2000-ci ildə yaradılıb. Rektor: Xalq rəssamı, heykəltəraş Natiq Əliyev.
Haqqında
Azərbaycan Dövlət Rəssamlıq Akademiyası Ümummilli Lider Heydər Əliyevin 13 iyun 2000-ci il tarixli Fərmanı ilə Azərbaycan Dövlət Mədəniyyət və İncəsənət Universitetinin bazasında yaradılmışdır. Akademiya respublikada bütün təsviri sənət növləri üzrə professional kadrlar hazırlayan yeganə ali təhsil müəssisəsidir.
Akademiyanın kökləri 1982-ci ilə gedir — Heydər Əliyevin təşəbbüsü ilə İncəsənət İnstitutu nəzdində rəssamlıq, qrafika, heykəltəraşlıq və sənətşünaslıq fakültələri açılmışdı. 2001-ci ildə akademik Ömər Eldarov rektor təyin olunmuş, həmin il Rusiya Rəssamlıq Akademiyasının təhsil sistemi nümunəsi əsasında ilk dəfə respublikada "Rəssam-memar" kadrları hazırlığına başlanmışdır.
Akademiyada 4 fakültə (Təsviri sənət, Sənətşünaslıq, Memarlıq və Dizayn, Dekorativ-tətbiqi sənət) fəaliyyət göstərir. 1 200-dən çox tələbə təhsil alır. Tədris prosesinə 9 Xalq rəssamı, 4 Əməkdar incəsənət xadimi, 15 Əməkdar rəssam, 2 Əməkdar memar, 25-dən çox professor, 57 dosent cəlb edilib.
Dərslər emalatxana, laboratoriya və studiyalarda aparılır; tələbələr plenerdə işləyir, Milli İncəsənət Muzeyində, muzey və qalereyalarda, Botanika bağında təcrübə keçir. 6 500 m²-lik binada 128 sinif otağı var. 2008-ci ildən Muzey-Sərgi Kompleksi fəaliyyət göstərir.
Akademiyada doktorantura və dissertantura üzrə də kadr hazırlanır; Müdafiə Şurası (AMEA mütəxəssisləri ilə birgə) fəaliyyət göstərir. Qəbul xüsusi qabiliyyət imtahanları (rəngkarlıq, rəsm, kompozisiya) əsasında aparılır.
Əlaqə
- H. Əliyev prospekti 26, AZ1029, Bakı
- (+994) 12 567 65 51
- adra.akademiya@gmail.com
Əsas məlumatlar
- Tam adı
- Azərbaycan Dövlət Rəssamlıq Akademiyası
- Qısaltma
- ADRA
- Növü
- Dövlət ali təhsil müəssisəsi
- Tabeçilik
- Elm və Təhsil Nazirliyi
- Təsis tarixi
- 13 iyun 2000 (Heydər Əliyevin Fərmanı)
- Təsisçi
- Şəhər
- Bakı
- Rektor
- Natiq Kamal oğlu Əliyev (Xalq rəssamı, 15 fevral 2023-dən)
Tarixi adlar
- 1981Heydər Əliyevin təşəbbüsü ilə Bakıda SSRİ ali rəssamlıq məktəbləri tələbələrinin diplom işləri sərgisi
- 1982İncəsənət İnstitutu nəzdində rəssamlıq, qrafika, heykəltəraşlıq, sənətşünaslıq fakültələribugünkü akademiyanın əsası
- 13 iyun 2000Prezident Heydər Əliyevin Fərmanı ilə ADMİU bazasında ADRA yaradılıb
- 2001Akademik Ömər Eldarov rektor təyin edilib
- 2001"Rəssam-memar" kadr hazırlığı başlayıbRusiya Rəssamlıq Akademiyası nümunəsi
- 2001/2002İlk tələbə qəbulu
- 2008Muzey-Sərgi Kompleksi açılıb
- 15 fevral 2023Ömər Eldarov azad, Natiq Əliyev rektor təyin edilib
Əlavə məlumatlar
📊 İxtisaslar statistikası
| Qrup | İxtisas sayı |
|---|---|
| Cəmi (DİM 2024) | 8 |
| İxtisaslaşma | 20 |
Tələbə və infrastruktur
- 1 200-dən çox tələbə
- Bina: 6 500 m², 128 sinif otağı, fənn kabinetləri, laboratoriya və emalatxanalar
- Tədris dili: Azərbaycan
Təhsil müddəti
| Pillə / İxtisas | Müddət |
|---|---|
| Bakalavr — rəngkarlıq, heykəltəraşlıq, qrafika | 5 il |
| Bakalavr — dekorativ-tətbiqi, memarlıq, dizayn, sənətşünaslıq | 4 il |
| Magistratura | 2 il |
🖌️ Həm bakalavr, həm magistrlara diplom işi üçün fərdi emalatxanalar ayrılır.
🏛 Fakültələr (4)
- Təsviri sənət fakültəsi
- Sənətşünaslıq fakültəsi
- Memarlıq və Dizayn fakültəsi
- Dekorativ-tətbiqi sənət fakültəsi
Kafedralar
Heykəltəraşlıq • Akademik rəngkarlıq və kompozisiya • Qrafika • Rəsm • Rəngkarlıq • İncəsənət tarixi • Humanitar və ictimai fənlər • Dizayn • Geyim dizaynı • Dekorativ-tətbiqi sənət • Memarlıq • Bədii toxuculuq və xalça sənəti • Bədii keramika, şüşə və metal
İxtisaslar
- Rəngkarlıq • Heykəltəraşlıq • Qrafika
- Dizayn • Geyim dizaynı
- Memarlıq (Rəssam-memar)
- Dekorativ-tətbiqi sənət (xalça, keramika, şüşə, metal)
- Sənətşünaslıq: "Təsviri incəsənət tarixi və nəzəriyyəsi", "İncəsənət əsərlərinin bərpası və ekspertizası"
- Təsviri incəsənət müəllimliyi (2017/18-dən)
🖼️ Muzey-Sərgi Kompleksi
- 2008-ci ildən fəaliyyət göstərir
- Nəzdində yaradıcılıq studiyaları və istedad hazırlıq kursları
- Metodfond (ən yaxşı tələbə işləri)
👨💼 Rektor haqqında
Natiq Kamal oğlu Əliyev (Xalq rəssamı)
| Doğum | 10 avqust 1958, Bakı |
| İxtisas | Heykəltəraş, professor |
| Fəxri adlar | Əməkdar rəssam (2002), Xalq rəssamı (2005) |
| Üzvlük | Rusiya Rəssamlıq Akademiyasının fəxri üzvü (2008) |
| Vəzifə | ADRA rektoru (15 fevral 2023-dən) |
Təhsil
- 1974–1978: Ə.Əzimzadə adına Azərbaycan Dövlət Rəssamlıq Məktəbi (Fərqlənmə diplomu)
- 1978–1983: V.Muxina adına Sankt-Peterburq Ali Rəssamlıq Məktəbi (Lenin təqaüdçüsü)
Görkəmli əsərləri
- Heydər Əliyev abidələri: Kiyev (2004), Tiflis (2007), Həştərxan (2010), Belqrad (2011)
- Xocalı soyqırımı qurbanlarının abidələri: Sarayevo (2012), Mexiko (2012), Ankara (2013), Qızılca-hamam (2014)
- Əlağa Vahid abidəsi (1990) — heykəltəraşlıqda hadisə sayılır
- Rumın bəstəkarı Corc Enesku abidəsi
- Şamaxı dühaları büstləri (Nəsimi, Sabir, Seyid Əzim Şirvani və b.)
📌 Natiq Əliyev təyinatadək ADRA professoru, heykəltəraşlıq kafedrasında emalatxana rəhbəri və bədii-metodiki şuranın sədri olub.
👨🎨 Təsisçi rektor
Akademik Ömər Həsən oğlu Eldarov (2001–2023)
| Doğum | 21 dekabr 1927, Dərbənd (Dağıstan) |
| Status | Heykəltəraş, AMEA həqiqi üzvü (1988) |
| Fəxri adlar | Xalq rəssamı (1982), SSRİ (1980) və Azərbaycan SSR (1982) Dövlət mükafatları |
| Ordenlər | "İstiqlal", "Şərəf", "Heydər Əliyev" ordeni (2017) |
- Repin adına institutda (Leninqrad) təhsil
- 22 il (2001–2023) akademiyaya rəhbərlik edib
- 2015 Avropa Oyunlarının məşəlini Heydər Əliyev Mərkəzinə gətirib
- 95+ yaşında vəzifədən azad edilib (2023)
🌍 Beynəlxalq əməkdaşlıq
Tərəfdaş ölkələr
🇷🇺 Rusiya • 🇹🇷 Türkiyə • 🇮🇹 İtaliya • 🇫🇷 Fransa • 🇩🇪 Almaniya
Proqram və təşkilatlar
- Erasmus+ mübadilə proqramı
- UNESCO və ICOM ilə birgə layihələr
- Beynəlxalq sərgi, simpozium və festivallarda iştirak
🎯 Rəqəmlərlə ADRA
| Göstərici | Rəqəm |
|---|---|
| Yaş | 25 il (2000-dən) |
| Tarixi köklər | 43 il (1982-dən) |
| Tələbə | 1 200+ |
| Fakültə | 4 |
| İxtisas | 8 (20 ixtisaslaşma) |
| Bina sahəsi | 6 500 m² |
| Sinif otağı | 128 |
| Xalq rəssamı (müəllim) | 9 |
| Professor | 25+ |
| Muzey-Sərgi Kompleksi | 2008-dən |
⭐ Maraqlı faktlar
- Təsviri sənətin yeganə akademiyası — bütün rəssamlıq növləri üzrə tək ali məktəb
- Heydər Əliyevin 40 illik arzusu — 1981-dən planlanıb, 2000-də reallaşıb
- "Rəssam-memar" hazırlığı — 2001-dən respublikada ilk dəfə
- 5 illik bakalavr — rəngkarlıq/heykəltəraşlıq/qrafikada uzun təhsil
- Fərdi emalatxanalar — hər diplomçuya ayrıca iş məkanı
- Heykəltəraş rektorlar — həm Eldarov, həm Əliyev görkəmli heykəltəraşlardır
- 95+ yaşlı təsisçi rektor — Ömər Eldarov 22 il rəhbərlik edib
- Heydər Əliyev abidələrinin müəllifi rektor — Natiq Əliyev 4 ölkədə abidə ucaldıb
- Xocalı abidələri — rektorun əsərləri 4 ölkədə
- Muzey-Sərgi Kompleksi — akademiya nəzdində sərgi məkanı
- Plener təcrübəsi — açıq havada, Botanika bağında işləmə
- Xalça və keramika kafedraları — milli dekorativ sənət
- UNESCO və ICOM əməkdaşlığı — beynəlxalq muzey-incəsənət şəbəkəsi
- İncəsənət bərpası ixtisası — sənət əsərlərinin reставрasiyası və ekspertizası